Definicja

Zwyrodnienie plamki związane z wiekiem (AMD ang. Age-related Macular Disease ) jest schorzeniem centralnej części siatkówki-plamki, a więc obszaru dna oka odpowiedzialnego za ostre widzenie i postrzeganie kontrastu. Choroba prowadzi do ciężkiego upośledzenia widzenia , a nawet może doprowadzić do ślepoty. Wyróżnia się dwie postacie AMD: suchą (90% przypadków ) i wysiękową ( 10% przypadków ).

suche_amd mokre_amd
                          Suche AMD
                     Wysiękowe AMD

Suche AMD cechuje się występowaniem druzów, małych, białych lub żółtych złogów, które gromadzą się w jednej z najgłębszych warstw siatkówki, co prowadzi do uszkodzenia jej prawidłowej funkcji. W miarę ich powstawania, zaczynają one przerywać różne warstwy siatkówki i ostatecznie doprowadzają do uszkodzenia fotoreceptorów (komórki, które przekazują impulsy świetlne do mózgu). Wynikiem tego jest powstawanie pustych lub ciemnych plam zwanych mroczkami w centralnym polu widzenia. Z czasem można zauważyć, że linie proste zaczynają być zniekształcone lub faliste. Są to tak zwane metamorfopsje. W suchym AMD rzadko dochodzi do ciężkiej utraty widzenia. Wyjątkiem są przypadki, gdy proces ten postępuje, doprowadzając do późnego stadium suchego AMD. Suche AMD może także przekształcić się w zdecydowanie poważniejszą formę- postać wysiękową.

Wysiękowe AMD to druga postać tej choroby, która występuje rzadziej lecz ma bardziej agresywny przebieg, powodując nagłą, ciężką i trwałą utratę widzenia. W wysiękowym AMD dochodzi do spontanicznego wzrostu nowych, nieprawidłowych naczyń krwionośnych pod siatkówką. Przeciek krwi i płynu z tych naczyń powoduje odwarstwienie i uniesienie siatkówki. Prowadzi to do zniszczenia fotoreceptorów oraz do upośledzenia zdolności siatkówki do skupiania obrazu. Proces ten nazywamy neowaskularyzacją podsiatkówkową (CNV- choroidal neovascularization).

W konsekwencji tych zmian może dojść do powstania nieodwracalnego uszkodzenia siatkówki - blizny.

Początkowo AMD dotyczy jednego oka, ale w ciągu roku u 5-15%, a w okresie 5 lat u około 42% chorych rozwija się w drugim. Wczesne wykrycie AMD jest trudne, ponieważ początkowo w niezauważalny sposób wpływa na widzenie. AMD często najpierw upośledza widzenie w jednym oku i wówczas funkcję widzenia przejmuje drugie, zdrowe oko. W ten sposób niedowidzenie w jednym oku może zostać częściowo skompensowane prze drugie oko i mózg, który również bierze udział w procesie widzenia.